|
|
Aantekeningen van Ernest Bornauw
|
| begin | boeken | levensverloop | nota bene | contacteren |
| << vorige << | inhoudstafel | >> volgende >> |
Een proef bewijst. een proef glansrijk doorstaan betekent: het bewijs leveren dat men over de ver- en geëiste bekwaamheid om een functie te vervullen beschikt. vandaar dat het onder de mensen als zinvol beschouwd wordt en het schering en inslag is iemand te “beproeven”, op de proef te stellen, proefwerken te laten doen. meer nog: een mens kan zichzelf op de proef stellen en zelfs verlangen door anderen op de proef gesteld te worden opdat hij zou kunnen bewijzen wat hij kan en dat ook ook effectief vraagt. “Prüfe mich.” zou als pretentieus geïnterpreteerd kunnen worden, maar in een gezonden geest is het een teken niet alleen van een zekere zelfverzekerdheid, maar bovendien van een verlangen die zelfverzekerheid te toetsen aan hoe anderen over ze oordelen en ze door hen bevestigd te zien. zijn kracht beproeven om te weten hoever men staat en zó doende te weten waar men staat is, is een gezonde voorbereiding op zich op de proef te laten stellen.
nu is het zó dat er in iemand beproeven en op de proef stellen een negatieve betekenis geslopen is. “Hij werd door die gebeurtenis zwaar beproefd.” betekent dan: zij heeft hem lelijk te pakken gekregen en toegetakeld; hem onderuit gehaald. “Hij werd door de weigering van die juryleden lelijk op de proef gesteld.” duidt op vernedering, zo niet miskenning. de juiste betekenis kan dan alleen (zó als het voor zovele gebeurtenissen, verklaringen en interpretaties van mensen het geval is) door den context gevonden en begrepen worden. het geheim van den context is: dat hij woorden over in hun juiste verhouding tot de feiten plaatst en daardoor hun waarheid verifiëren mogelijk maken. een getuige kan, ter wille van bij voorbeeld vriendschap met of sympathie voor, liegen, de feiten verdraaien. dan moet de context van de feiten de ware toedracht ophelderen en de oplossing brengen door den getuige te beproeven, op de proef te stellen. want waarheid is zo belangrijk in het leven dat er in feite buiten de waarheid geen écht, waardevol, menswaardig leven mogelijk is; dat on waarheid het leven ernstig beschadigt; en dat precies dààr om beproeven en op de proef stellen niet alleen nuttig, maar ook noodzakelijk zijn. tenslotte primeert waarachtig, GOD en menswaardig en uit dér aard waardevol leven. leven in VOLheid, VOL wassend leven van een VOLLEN, dit is een met GODS levensADEM beademenden mens. deze gedachte brengt ons dan op het niveau van GODS houding tegenover ons, en omgekeerd.
een mens kan GOD “op de proef stellen” in de betekenis van: eens kijken hoe Hij zal reageren. in het evangelie (Mat. 4/1-11) voert de duivel jezus naar de heilige stad, plaatst Hem op het dakterras van den tempel en zegt: “Indien Gij Gods Zoon zijt, werp U dan naar beneden. Want er staat geschreven: ‘Zijn engelen zal Hij over u bevelen en zij zullen u op de handen dragen opdat gij uw voet aan geen steen zoudt stoten.’”. daarop zegt jezus tot “de bekoorder” met de woorden uit Deut. 6/16: “Gij zult de Heer uw God niet op de proef stellen.”. er moet dus al in die mensen uit het eerste BOEK het bewustzijn bestaan hebben dat mensen GOD kunnen beproeven (in casu: “…zoals gij Hem te Massa op de proef hebt gesteld.”). dit is: GOD utdagen, dwingen zoals de duivel dat concreet aan jezus voorstelt. dit toont in mensen een “bozen” geest, die, zó als hier blijkt, van “den bozen geest” is. dubbel, en uit der aard ergerlijk “boos” omdat “de boze geest” om jezus overtehalen, in feite op slinkse wijze (zie ook al eva en adam) in een valstrik te lokken, woorden van JAHWEH Zelf aanhaalt. zó te werk gaan geeft duidelijk een teken van “boos” ongeloof af, zo niet van GOD willen vernederen en belachelijk maken. GOD “beproeven” is duivels “boos”; is (on-, onder- of bewust) willen uiteenwerpen/verstrooien wat GOD samengeworpen/verzameld heeft en zó doende GOD “in het hart treffen”; is “een zonde tegen de Heilige GEEST.
anderzijds is er in de Schrift sprake van: dat GOD mensen beproeft, op de proef stelt. wat door sommigen wel eens geïnterpreteerd wordt in de negatieve betekenis van die uitdrukkingen. dàn wordt GOD gezien als een tiran, die zijn macht toont door met zijn zwakke onderdanen te “spelen” en zijn vermaak erin vindt hen te vernederen, te pijnigen, hen te breken, hen op de knieën te krijgen, zo niet kapot te maken. door bepaalde passages in de Schrift zó te interpreteren tonen die lezers onbewust maar onomwonden dat zij onbekwaam zijn de Schrift te lezen omdat zij zich aan de “letter” vastklampen en den “geest”, die die “letter” doet leven, niet zien. in de Schrift openbaart GOD Zich, althans voor diegenen die vreemd welwillend en teder toegankelijk voor Zijn woorden zijn, als een VADER, een “goede Herder”, geen tiran. als Die uit dér aard de mensen op de proef stelt in positieven, hen opbouwenden, OP trekkenden zin. dit is: mens vriendelijk hun hun ingeschapen en door hen on-, onder- of bewust uitgesproken bede “Prüfe mich.” beantwoordt.
GOD stelt mensen op de proef om hen van den invloed van den “bozen” geest in ze, die van “den bozen geest” is, te bevrijden en hen optevrolijken en te bevredigen. zó komt Hij als “vreemdeling” bij abraham om hem de kans te geven Hem behoorlijk te ontvangen en meteen het “loon” daarvoor; zó laat Hij jakob den (woeligen) jabbok oversteken om het gevecht met den engel te doorstaan en intezien dat hij met JAHWEH te doen had; zó laat Hij den profeet jonas door een vis opslokken en weer aan land “spuwen” om hem van den ernst van zijn roeping bewust te maken; zó laat Hij elias zich, ontmoedigd, onder den struik neervleien om er te sterven, maakt Hij hem wakker en bezorgt hem water en brood opdat hij veertig dagen en veertig nachten zou kunnen door lopen en den berg van GOD bereiken; zó laat Hij zelfs jezus in de woestijn “beproefd” worden om Hem, en ons, ervan bewust te maken dat Zijn zending “Gij zult de Heer uw God aanbidden en Hem alleen dienen.” betrof, niét in dienst van den duivel met al zijn mooie voorspiegelingen treden (…zo gij neervalt en mij aanbidt.”). GOD weet wat HIJ aan “goeden” geest in den mens geschapen heeft, en wil hem, “pedagogisch” (eruithalen wat erin zit) OP trekken, OP voeden en UIT leiden op de wijze van hem “op de proef stellen”. dit is de mogelijkheid en de kans geven te tonen wie hij is, wat hij wil en wat hij kan: vreemdelingen gastvrij ontvangen; zijn roeping niet ontlopen maar door geen angst of minderwaardigheidsgevoel bevangen voluit erop ingaan; zich niet ontmoedigd, zo niet wanhopig neerteleggen, maar doortegaan; niet aan de “bekoringen” toetegeven, maar ze te overwinnen. zó “beproeven” is een onomstootbaar bewijs niet alleen van respect voor, maar ook van vertrouwen in de mogelijkheden van een mens en den “goeden” geest in hem om ze ter bevordering van zíjn leven en dat van de anderen “bewarend te bewerken”. niét om met de anderen te “spelen”, zijn vermaak erin te vinden hen te vernederen, te pijnigen, op de knieën te krijgen en te breken.
de mentaliteit GOD als een (Zich door het “opleggen” van Zijn “geboden” bloot gevenden) spelbreker tegenover de inspanningen van de mensen om de aarde te beschaven en te cultiveren te zien en voortestellen is zure wijn van zure druiven. een teken van geestelijke “verzuring” in en onder mensen, die het gevolg is van een, om welke reden dan ook, niet (langer) geloven in de ons door GOD geopenbaarde en booms en bijbels te “lezen” gegeven geloofsgeheimen, die een vonk van GODS GEHEIM zijn. een mentaliteit (een wijze van “voelen”, “denken”, “fantaseren”) die mensen ertoe beweegt zich van GOD en meteen van alle door de mensen waartenemen “gestalten” die Hij op aarde aanneemt, aftekeren. precies het tegenovergestelde van, wat Zijn bedoeling is, zich naar Hem toetekeren, zich te bekeren. al te menselijke tegendraadsheid, weerbarstigheid, hardnekkigheid, eigenwaan en eigengereidheid. waarom? en om wat? om zogezegd vrijgevochten, maar in feite verdoofd, verblind, verlamd (GODS levenswoorden negerend) zijn eigen weg te gaan? een weg waarheen? een bekoorlijk avontuur? “De aarde zonder om-, scherpter toe en vooruit te kijken veroveren”? met alle nare beproevingen van dien? want dié “beproevingen” zijn er feitelijk, en uit der aard niet te miskennen of te loochenen. beproevingen (armoede, verdrukking, oorlogen, terrorisme, uitbuiting, vernedering, verslaving, moorden en branden) die door waanzinnigen aan GOD toegeschreven worden, maar door die hun verstand “gezond” hebben bewaard als eigen schuld geschouwd worden; als nare gevolgen van ongehoorzaamheid aan GODS levenswoorden; als wan beschaving en wan cultuur, niét van het leven, maar van den dood. tot verwildering, verloedering en uit putting van de aarde toe en de mensen die erop zijn.
maar. en tóch. en zie: GOD blijft, naar Zíjn wijze op Zíjn wijze, geheime lijk wonder lijk, in het verborgene, op Uw woord, “op de proef stellen”, “beproeven”. jezus CHRISTUS blijft, naar Zíjn wijze op Zíjn wijze, GODS levenswoorden verdedigen en verkondigen, en meteen “de zonden van de wereld in de wereld uit de wereld wegnemen”. de Heilige GEEST blijft de Schepping en het Verbond her inneren, en meteen de on verdroten on verpoosde intens aandachtige scheppende en verlossende aanwezigheid van den VADER en den ZOON op aarde. geloofsgeheim: dat oplicht in die geloven en bij Hém blijven; dat hen overeind houdt; dat hen in de “duisternis” van alle duisternis in voelen, denken over en verbeelden bevrijdt, en uit dér aard bevreugdt en bevredigt; dat hen, zó als de ark van noë al dat leeft ten leven bewaarde, “redt”, ten leven “bewaart”. abraham doorstond de “beproeving”: “Ga met Isaäk, uw enige zoon, die gij liefhebt, naar het land van de Moria en draag hem daar op de berg die Ik u zal aanwijzen, als brandoffer op.”. in de diepste duisternis klaarde de Stem dié op door den dood die abraham overviel, in eeuwig leven te verànderen. en dit verhaal is een schitterend voorbeeld waarom en hoé GOD Zijn uitverkorenen, niét om hen te “breken” maar om hun de kans te geven hun geloof in Hem, ook en vooral wat lijden en dood betreft, te tonen, “op de proef stelt”.
| << vorige << | inhoudstafel | >> volgende >> |
| begin | boeken | levensverloop | nota bene | contacteren |
