|
Aantekeningen van Ernest Bornauw
|
| begin | boeken | levensverloop | nota bene | contacteren |
| << vorige << | inhoudstafel | >> volgende >> |
De waterlelie van van eeden gaat open aan de oppervlakte van het water, maar heeft haar wortels in de diepte; in den grond van den vijver; Het water van den oceaan is aan de oppervlakte voortdurend bewogen, soms zelfs tot stormen toe, is in beweging, maar in de diepte, op den grond, roert het niet. zó geeft de natuur de mensen te denken, te denken over; is zij geladen met tekens die via de materie den geest wakker schudden, raken, op de wijze van zoals… zó onderrichten en verlichten wat oppervlakte en diepte betreft…”als de ziele luistert”. gezelles geheim was, en is, en blijft: zijn dichterlijkheid, zijn bekwaamheid tot diechterlijk schouwen en meteen tot dichterlijk dichten
zó is gezelle, samen met alle dichterlijk dichtende dichterlijken, een teken van de bewondering waardige uitwisseling tussen het dichterlijk (in taal en tekens) spreken van al dat leeft en het dichterlijk (in taal en tekens) spreken van een mens. zijn dichten bevestigt dat de dingen van de natuur hunnerzijds geheime lijk wonder lijk, in de stilte in stilte stil ter onderrichting van de mensen tekens afgeven, geestelijke signalen uitzenden, en dat mensen hunnerzijds die tekens kunnen zien/opvangen, erdoor bewogen worden, ze verstaan en dichterlijk ver beelden (“ik, arme, kranke, klagend riet!; Ik ben een blomme/ en doe des morgens open,/ des avonds toe mijn blad,…”). dit is in feite bevestiging van de uit en in beademing van de klei door den geest/GEEST onverdeelde aanwezigheid van oppervlakte en diepte in dingen en mensen; van dàt en hoé de zichtbare oppervlakte der dinten en mensen gedragen is door de onzichtbare diepte, naar ze verwijst en ze voor mensen te voorschijn laat komen...als de ziele luistert. dit is: met het hart er bij is, met het verstand bereid te "lezen", met de verbeelding bereid tot zien/ont dekken der tekens en tot ze ver beelden.
in de diepte is: op de wijze van de waterlelie en de wijze van den oceaan.
zó als de waterlelie heeft hij zijn wortels/roots in de Diepte, op den GROND van zijn bestaan. wat zichtbaaar aan de oppervlakte verschijnt (de klei) lééft door den geest (den Adem). de bijbelse opdracht: “de tuin bewarend te bewerken” houdt in: de (dode) materie mens lijk beheersen, dit is haar leren kennen en vormen/omvormen door haar met “geest” tot “een levend wezen” te beademen, haar te “verdiepen”. de waterlelie lééft dankzij haar wortels in den vijvergrond. dàt is het teken dat zij afgeeft. het (hoor-, zicht- en tastbaar) aan de oppervlakte verschijnend werk van mensenhanden schittert doordat het met “geest” is verrijkt, het teken van zijn roots afgeeft: het “op ONS gelijkend”. het werk van mensenhanden is in zijn VOLheid schepping, “explosie van liefde” die verwijst naar: met het hart bij de dingen zijn, ze met verhoogd verstand verstaan (beseffen: niet alleen kennen, maar ook smaken), de tekens in ze zien en ze, door ze bewogen, op de wijze van ze ver beelden laten spreken. de door mensen ge-/omvormde dingen zijn rijker, groter, méér, doordat zij een verhoogd inzicht in het bestaan van al wat bestaat en dat der mensen eruit, erin en ermee openbaren, “publiceren” en uit der aard de aarde zó bewoonbaar maken dat zij bijdragen aan het VOL wassen der mensen. dit is: als bezielde lichamen, met geest beademde klei, “levende wezens” worden, wezens met toekomst, met een met Uitzicht-op verrijkt Inzicht-in, dat hen doet reikhalzen naar hun OORSPRONG. hun zijn op aarde is de natuur lijke plaats, “daar God hen eens te willen koos…om te aanschouwen en bevroeden in/ elk uiterste einde ’t oorbegin,/ den grond van alles; meer gezeid,/ maar nog niet al: Gods eerstigheid!”. GOD Zelf heeft in de dingen tekens van Zijn eerstigheid geborgen en de mensen de vermogens (verhoogde gevoeligheid, verhoogd verstand en verhoogde verbeelding) gegeven om die eerstigheid via het bewarend bewerken van den tuin/het vormen en omvormen van de dingen te bevestigen. het is de ingeschapen adel van de mensen dit te mógen kunnen én, if they care and are lucky, te kùnnen mogen. in de Diepte te duiken en, zó doende, den rijkdom van die Diepte in den vorm van “kroon en gouden hart” aan de oppervlakte “uitteplooien in het licht”. het geheim van de dichterlijkheid der dingen te ontdekken, en meteen het geheim van de tot dichten drijvende dichterlijkheid van den mens.
zó als de oceaan beweegt de mens aan de oppervlakte, maar verroert hij niet in de diepte. in feite is hij, niettegenstaande de aan de oppervlakte waarneembare kleine of grotere beroering, wat en wie hij in de diepte is. met gevolgen van dien voor hemzelf en voor de anderen (de toeschouwers, zijn publiek). de beroering van boven overvalt hem als teken van “de zwakheid van het vlees”: onevenwicht in gemoedsaandoeningen (humeurigheden, ups en downs, meestromen met gevoeligheden van het tijdje); in gedachten (zich klakkeloos laten meeslepen door en meelopen met ideologieën en trends); in verbeelding (van de feiten losgeslagen inbeeldingen en fantasietjes); in spreken (niet weten wat men zegt); in handelen (onverantwoord gedrag, ondoordachte daden). dit is, wat men met woorden die voor zichzelf spreken, noemt: zichzelf niet zijn, in zichzelf verdeeld/gespleten, verward, buiten zichzelf, zichzelf niet meester zijn. dergelijke momenten overkomen elken mens onvermijdelijk en dwingen hem tot inkeer en bezinning, dit is tot in de diepte duiken, den stillen, on beroerden grond, het eigenlijk zichzelf, het zijn zó als hij (niet schijnt te zijn, maar) is: het geheim mens. dat vreemde wezen, dat door de “schommelingen” niet in slaap gewiegd, maar veeleer, zij het soms hardhandig, wakker geschud wordt, zichzelf blijft niettegenstaande. tegen de waarnemingen, de gissingen en vergissingen der anderen in. met als gevolg voor die anderen: op zijn hoede te zijn voor vooroordelen, oordelen, laat staan veroordelingen, en, te beginnen met de oudsten, de steen in de hand te laten vallen en aftedruipen.
jezus kende de oppervlakte, maar promootte de diepte. als volleerde leraar onderrichtend via de tekens die Hij deed (doven laten horen, blinden laten zien…) en de woorden die Hij sprak (“in gelijkenissen”) nam Hij de zonde van de wereld (aan de oppervlakte) uit de oppervlakte van de wereld weg en beLichtte Hij de diepte, den mens zó als hij (OORSPRONG lijk) is: als door GODS Adem tot “een levend wezen” beademde niettegenstaande de beroering aan de oppervlakte onbewogen diepte. Hij gaf de kans tot inkeer en omkeer, tot duiken in de diepte (ener zijds: “Wie zonder zonde is, werpe de eerste steen.”, en anderzijds: “…en zondig niet meer.”). Zijn geheim was: dat Hij Zich niet door de oppervlakte van “aardse” beslommeringen liet (mis)leiden, maar onomwonden de diepte waar de mens zichzelf is, zijn “HEMELSE” dimensie, beLichtte en hem zó doende van den platten grond op de hoogte van zijn in GODS GEHEIM gegronde geheim tilde. de beroeringen aan de oppervlakte zijn wezen lijk oppervlakkig, schrammen, blauwe plekken, sneden, tot gapende wonden toe, die niet dodelijk zijn, te genezen, eventueel aan de oppervlakte een litteken nalaten, maar de diepte niet raken. op Uw woord neemt de lamme zijn bed op en loopt; komt zelfs de gestorven jonge man van de lijkbaar overeind en leeft, gaat de in zich verdeelde overspelige vrouw geheeld naar huis. er is het geheim: dat wat de toeschouwers, het publiek, ontgaat, tóch (geloofs)geheime lijk op Uw woord, in het verborgene, in de stilte in stilte stil in de diepte gebeurt. bovendien is er het geheim: dat uiteindelijk het herstel van de heelheid in den vorm van een op het watervlak zich in het licht ontplooiende waterlelie of van een kalme oceaan te voorschijn komt.
dat een mens geplaagd wordt door bij voorbeeld af en toe aan de oppervlakte verschijnenende gevoelens van jaloezie, opwellenden afkeer van opgedirkt van de welvaart van zijn land ostentatief genietende paraderende vreemdelingen, van anders denkenden, plattegrondse “cultuur” van de media en valse politieke correctheid, is geen reden tot paniek. niet het geschonden oppervlak heeft het laatste woord, maar de ongeschonden diepte.
| << vorige << | inhoudstafel | >> volgende >> |
| begin | boeken | levensverloop | nota bene | contacteren |
